Inhoudsopgave

Ontkalken is iets wat veel mensen uitstellen, maar het verschil dat het maakt is meteen zichtbaar. Witte aanslag op je douchekop, een trager stromende kraan of vlekken op je wastafelmengkraan: het zijn allemaal tekenen dat kalk zijn werk heeft gedaan. In Nederland is het leidingwater vrij hard, zeker in de Randstad. Dat betekent dat er veel mineralen in het water zitten, vooral calcium en magnesium. Die slaan neer op oppervlakken zodra het water verdampt en vormen na verloop van tijd een harde, witte laag.

Wat kalk doet met je badkamer en apparaten

Kalkaanslag is niet alleen lelijk, het zorgt ook voor echte problemen. In een douchekop verstopt kalk de kleine gaatjes, waardoor de waterstraal ongelijk of zwakker wordt. Bij een waterkoker of koffiezetapparaat zorgt een dikke laag kalk ervoor dat het apparaat harder moet werken en meer energie verbruikt. Op de lange termijn kan het apparaat eerder stuk gaan. Hetzelfde geldt voor de wasmachine: kalkaanslag op het verwarmingselement vermindert de levensduur flink. Regelmatig de kalk verwijderen is daarom niet alleen een kwestie van schoon houden, maar ook van goed onderhoud.

Azijn en citroenzuur als betrouwbare middelen

Schoonmaakazijn is een van de bekendste oplossingen voor het verwijderen van kalkaanslag. Voor een douchekop werkt het goed om het onderdeel te demonteren en een nacht in een bak met azijn te laten weken. De zuren in de azijn breken de kalklaag langzaam af. Spoel daarna goed af met water. Citroenzuur werkt op een vergelijkbare manier en heeft als voordeel dat het minder sterk ruikt. Los een paar eetlepels citroenzuurpoeder op in warm water en gebruik dit als weekbad of als reinigingsvloeistof voor kranen en tegels. Voor een waterkoker vul je hem met water en een eetlepel citroenzuurpoeder, kook je het op en laat je het een kwartier staan. Spoel daarna grondig door.

Kant-en-klare ontkalkers en wanneer je ze gebruikt

Naast huismiddelen zijn er ook kant-en-klare producten te koop in de supermarkt of bouwmarkt. Deze bevatten meestal een mengsel van zuren die snel inwerken op hardnekkige aanslag. Ze zijn handig als je weinig tijd hebt of als de kalklaag zo dik is dat azijn of citroenzuur niet genoeg helpen. Let bij het gebruik altijd op de instructies op de verpakking. Sommige producten zijn te agressief voor bepaalde materialen, zoals chroom, messing of natuursteen. Gebruik bij twijfel altijd een mild middel en test het eerst op een klein, onzichtbaar plekje. Voor dagelijks gebruik zijn de sterkere middelen niet nodig, die zijn bedoeld voor eenmalige, grondige behandelingen.

Kalk voorkomen is makkelijker dan je denkt

Het verwijderen van kalkafzetting is goed te doen, maar voorkomen is nog beter. Na elke douche het water van de wanden en glazen deuren aftrekken met een raamwisser kost maar een minuut en scheelt veel schoonmaakwerk. Een waterontharder, ingebouwd in de waterleiding, vermindert de hardheid van het water en zorgt ervoor dat er minder kalk neerslaat op alle plekken in huis tegelijk. Dat is een grotere investering, maar voor mensen die veel last hebben van kalk in hun woning kan het de moeite waard zijn. Kleine aanpassingen in dagelijkse gewoontes, zoals het droogwrijven van kranen na gebruik, helpen al om de aanslag beperkt te houden.

Veelgestelde vragen

Hoe vaak moet je een douchekop kalkaanslag laten verwijderen?
Hoe vaak je een douchekop moet reinigen hangt af van hoe hard het water bij jou thuis is. In gebieden met hard water is het slim om dit elke één à twee maanden te doen. In gebieden met zacht water kun je het minder vaak doen, maar een keer per seizoen is een goed uitgangspunt.

Mag je alle materialen behandelen met azijn of citroenzuur?
Niet alle materialen zijn geschikt voor behandeling met azijn of citroenzuur. Marmer, kalksteen en andere natuursteensoorten kunnen beschadigen door zuur. Ook op geanodiseerd aluminium en bepaalde coatings kunnen zuren inwerken. Gebruik bij twijfel altijd een mild product of vraag na bij de fabrikant wat toegestaan is.

Werkt een waterontharder ook voor de wasmachine?
Een centrale waterontharder in de waterleiding zorgt voor zachter water in het hele huis, inclusief de wasmachine. Dat vermindert kalkaanslag op het verwarmingselement. Zonder waterontharder is het verstandig om regelmatig een ontkalktablet of citroenzuur in de trommel te doen op een heet wasprogramma zonder wasgoed.

Is witte azijn hetzelfde als schoonmaakazijn?
Witte azijn en schoonmaakazijn lijken op elkaar, maar zijn niet hetzelfde. Schoonmaakazijn bevat een hogere concentratie azijnzuur, meestal rond de tien procent, terwijl gewone witte azijn uit de supermarkt slechts vijf procent bevat. Voor het verwijderen van hardnekkige kalklagen werkt schoonmaakazijn sneller en beter.