Inhoudsopgave

Een waterontharder die toch nog kalk geeft, is een veelvoorkomend probleem. De meest waarschijnlijke oorzaak is dat de ontharder niet goed is ingesteld, niet genoeg zout bevat of toe is aan onderhoud. Maar er zijn meer redenen waarom je ondanks een werkende ontharder toch nog kalkaanslag ziet op kranen, glazen of de douchewand.

Waarom geeft je waterontharder toch nog kalk?

Een waterontharder werkt via ionenwisseling: hardheid (kalk) in het water wordt omgewisseld voor natrium. Als dit proces niet goed verloopt, verlaat er nog kalkrijk water de ontharder. De meest voorkomende oorzaken:

  • Te weinig zout: Zonder voldoende zout kan de ontharder de harskorrels niet regenereren. Controleer het zoutniveau regelmatig en vul bij als het zout onder de helft zakt.
  • Verkeerde hardheidsinstelling: Als de ontharder is ingesteld op een lagere waterhartheid dan je regio heeft, regenereert hij te weinig en te laat. Controleer de hardheidswaarde bij je waterbedrijf en pas de instelling aan.
  • Zoutbrug of zoutbrei: Soms klontert het zout samen en vormt het een harde koek (zoutbrug) of een modderige pasta (zoutbrei) in het zoutreservoir. De ontharder denkt dat er zout is, maar het water komt er niet goed doorheen. Je kunt dit oplossen door het zout los te breken met een stok of de bak schoon te maken.
  • Regeneratiecyclus staat verkeerd ingesteld: Regenereert de ontharder niet vaak genoeg, dan raken de harskorrels vol en stoppen ze met werken. Pas de frequentie aan op basis van je waterverbruik en de hardheid in jouw regio.
  • Harskorrels zijn verouderd: Harskorrels gaan gemiddeld tien tot vijftien jaar mee. Na die tijd neemt de capaciteit af en onthardt de ontharder het water minder effectief. In dat geval is vervanging van de hars nodig.
  • Bypass staat (deels) open: Veel ontharders hebben een bypassklep waarmee je de ontharder kunt omzeilen, bijvoorbeeld bij onderhoud. Staat die klep per ongeluk open of halfopen, dan stroomt er ongeconditioneerd water mee.

Zijn het echt kalkvlekken, of iets anders?

Niet elke witte aanslag is kalk. Ook zeeprest, mineraalafzetting of watervlekken door verdamping kunnen lijken op kalkaanslag. Een simpele test: dep een schone doek in gewone azijn en wrijf over de plek. Lost de aanslag op, dan is het kalk. Verdwijnt het niet, dan is het waarschijnlijk zeeprest of een andere afzetting.

Witte strepen of druppelvlekken op glazen of kranen zijn trouwens niet altijd een teken dat de ontharder niet werkt. Als zacht water verdampt, kunnen er lichte mineraalsporen achterblijven die makkelijk met een droge of vochtige doek zijn weg te vegen. Dat is normaal en geen bewijs dat je waterontharder het laat afweten.

Wat kun je zelf controleren en doen?

Voordat je een monteur belt, zijn er een paar dingen die je zelf kunt nakijken. Begin met de simpelste stap: controleer of er voldoende zout in het reservoir zit en of het zout los en vrij van klonten is. Kijk daarna in het display of op het bedieningspaneel of de hardheidsinstelling klopt. Je waterbedrijf vermeldt de hardheidswaarde van jouw postcodegebied op zijn website.

Start daarna handmatig een regeneratiecyclus. Bij de meeste ontharders gaat dat via een knop op het apparaat. Na de regeneratie meet je de waterhartheid met een teststrookje (te koop bij drogisterijen of online). Ideaal is een waarde tussen de 6 en 10 dH (Duitse hardheidsgraden). Wijst het teststrookje op een hogere waarde, dan onthardt de ontharder onvoldoende.

Controleer ten slotte of de bypassklep volledig gesloten is. Die zit meestal aan de achterkant van het apparaat of in de leidingkast.

Wanneer is professioneel onderhoud nodig?

Als bovenstaande stappen niets oplossen, is de kans groot dat de harskorrels aan vervanging toe zijn of dat er een technisch probleem is met de klep of de besturing. Een waterontharder hoort gemiddeld eens per jaar of twee jaar professioneel nagekeken te worden, afhankelijk van het merk en het gebruik. Veel leveranciers bieden onderhoudscontracten aan. Laat een monteur bij twijfel een watertest doen aan de uitlaat van de ontharder, zodat je zeker weet of het water daadwerkelijk zacht uit het apparaat komt.

In de meeste gevallen is kalk na een waterontharder te herleiden tot een instelling of een onderhoudsprobleem dat je snel zelf kunt oplossen. Een kort onderzoekje met een teststrookje en een blik in het zoutreservoir vertelt je al veel. Pas als dat niets oplevert, is het tijd voor een monteur.