Inhoudsopgave

Een thermostaat kraan vervangen is een klus die je zelf kunt doen, ook zonder veel ervaring met loodgieterswerk. Je hebt er geen speciale gereedschappen voor nodig en het kost je in de meeste gevallen minder dan een uur. In dit stappenplan lees je precies hoe je te werk gaat.

Wat je nodig hebt voordat je begint

Zorg dat je de juiste spullen bij de hand hebt voordat je de thermostaatkraan aanpakt. Je hebt in elk geval nodig: een verstelbare moersleutel of steeksleutel, een emmer of handdoek (voor het restwater in de leidingen), PTFE-tape (ook wel teflontape) en de nieuwe thermostaatkraan zelf. Controleer van tevoren of de nieuwe kraan past op de bestaande aansluitingen in jouw douche of bad. De meest voorkomende maten zijn 1/2 inch en 3/4 inch.

Let ook op het type aansluiting. Bij een inbouwkraan zit de mengbatterij achter de muur en heb je alleen de voorkant zichtbaar. Bij een opbouwkraan zijn de leidingen aan de buitenkant zichtbaar. Het vervangen van een opbouwkraan is makkelijker en geschikter voor de beginnende doe-het-zelver.

Thermostaat kraan vervangen: het stappenplan

Stap 1: sluit het water af. Zoek de afsluiters op de warm- en koudwaterleiding achter de kraan. Die zitten vaak direct achter de muur of in een kastje ernaast. Draai beide afsluiters dicht. Heb je geen afsluiters direct bij de douche? Sluit dan de hoofdkraan van de watertoevoer in je woning af. Zet daarna de douche even aan om het resterende water weg te laten lopen en de druk te verminderen.

Stap 2: demonteer de oude kraan. Maak de aansluitmoeren los met je moersleutel. Draai ze linksom los. Soms zitten ze vast door kalk of roest. In dat geval helpt een beetje kruipomdie (zoals WD-40) die je een paar minuten laat intrekken. Houd een emmer of handdoek onder de aansluitingen, want er loopt altijd nog wat water uit. Verwijder daarna de oude kraan.

Stap 3: reinig de aansluitingen. Verwijder oud dichtingsmateriaal of kalkresten van de leidinguiteinden. Zorg dat de uiteinden schoon en glad zijn, zodat de nieuwe afdichtingen goed sluiten.

Stap 4: wikkel PTFE-tape. Wikkel PTFE-tape mee met de draairichting van de schroefdraad (rechtsom als je er van voren op kijkt) om de schroefdraad van de leidingen. Gebruik drie tot vijf lagen. Dit zorgt voor een goede afdichting en voorkomt lekkage.

Stap 5: monteer de nieuwe thermostaatraan. Sluit de nieuwe thermostaatkraan aan op de warm- en koudwateraanvoer. Let op: warm water sluit je aan op de linkerzijde en koud water op de rechterzijde. Dit is een vaste norm die bij vrijwel alle kranen geldt. Draai de aansluitmoeren met de hand vast, en maak ze daarna met een moersleutel stevig aan. Niet te hard, want dan beschadig je de schroefdraad of de afdichtingen.

Stap 6: open het water en test op lekkage. Open de afsluiters langzaam. Kijk goed naar alle aansluitingen of er druppels ontstaan. Droog de verbindingen eerst af met een doek, zodat je een eventuele lekkage snel ziet. Laat de kraan een minuut lopen en controleer opnieuw. Is alles droog? Dan is de klus geslaagd.

Veelgemaakte fouten bij het vervangen van een thermostaatkraan

Een veelgemaakte fout is warm en koud omwisselen. Je douche werkt dan wel, maar de thermostaat regelt de temperatuur precies andersom. Zorg dus altijd dat warm links en koud rechts zit. Een andere valkuil is de aansluitmoeren te strak aandraaien. Gietijzeren of kunststof fittingen kunnen daardoor scheuren, met een lekkage tot gevolg.

Sommige mensen vergeten ook de maximumtemperatuur van de thermostaat in te stellen na de montage. De meeste thermostaatkranen hebben een instelschroef of vergrendeling waarmee je de maximale temperatuur beperkt. Stel dit in op maximaal 38 tot 40 graden, zeker als er kinderen gebruik van maken.

Wanneer doe je er beter aan een loodgieter te bellen?

Bij een opbouwkraan is het vervangen goed te doen zonder professionele hulp. Bij een inbouwthermostaat is dat een ander verhaal. Als de mengunit achter de muur zit en je moet tegels verwijderen of leidingwerk aanpassen, is het verstandiger een loodgieter in te schakelen. Hetzelfde geldt als je lekkage ontdekt in het leidingwerk zelf, of als de afsluiters klemmen en niet meer te bedienen zijn. De kosten van een loodgieter liggen naar schatting rond 60 tot 100 euro per uur in 2026, afhankelijk van de regio en het bedrijf.

Heb je alle stappen gevolgd en werkt de thermostaat naar behoren? Dan heb je de klus met een beetje voorbereiding prima zelf gedaan en heb je de arbeidskosten van een monteur uitgespaard. Test de temperatuurregeling nog een keer goed voordat je de douche weer dagelijks gebruikt.